รู้จักความสำคัญของการบรรจุภัณฑ์ (Packaging) และมีกี่ประเภท

การบรรจุภัณฑ์ (Packaging) หนึ่งในกระบวนการผลิตของอุตสาหกรรมอาหาร ยา และอื่น ๆ ซึ่งหลายคนคงรู้จักอยู่พอสมควร แต่อาจเข้าใจว่าเป็นขั้นตอนที่มีคุณค่าในแง่ของการเพิ่มมูลค่าและความสวยงามให้แก่ตัวผลิตภัณฑ์เท่านั้น ซึ่งในความเป็นจริงแล้วบรรจุภัณฑ์มีประโยชน์ทั้งต่อการผลิตและผู้บริโภคเป็นอย่างมาก และเพื่อให้เข้าใจถึงความสำคัญของบรรจุภัณฑ์มากขึ้น บทความนี้จะพาไปรู้จักกับนิยามของการบรรจุภัณฑ์ พร้อมแนะนำว่ามีกี่ประเภท รวมถึงมีคุณค่าของการบรรจุภัณฑ์มาบอกกัน

ทำความเข้าใจความหมายของ การบรรจุภัณฑ์ (Packaging)

หลายคนอาจมองว่าการบรรจุภัณฑ์ (Packaging) มีความสำคัญเพียงแค่การห่อหุ้มสินค้าให้มีความสวยงาม และเพิ่มมูลค่าให้แก่สินค้าเหล่านั้น แต่ในความเป็นจริงแล้ว การบรรจุภัณฑ์ หมายถึง กระบวนการหรือวิธีการบรรจุสินค้า การบรรจุหีบห่อสินค้า ด้วยวัสดุหรือบรรจุภัณฑ์ต่าง ๆ เพื่อเตรียมสำหรับการขนส่งหรือจัดจำหน่าย รวมไปถึงยังช่วยป้องกันความเสียหาย และช่วยรักษาคุณภาพของผลิตภัณฑ์ได้อีกด้วย

การบรรจุภัณฑ์ มีกี่ประเภท

สำหรับคนที่สงสัยว่าการบรรจุภัณฑ์มีกี่ประเภท ต้องบอกว่าในความเป็นจริงแล้ว การบรรจุภัณฑ์มีอยู่หลากหลายประเภท ซึ่งสามารถแบ่งได้ดังต่อไปนี้

แบ่งตามวัสดุที่ใช้ในการบรรจุสินค้า

• พลาสติก

เป็นวัสดุที่นิยมนำมาใช้ในการบรรจุภัณฑ์เป็นอย่างมาก ซึ่งข้อดีคือมีคุณสมบัติให้เลือกหลากหลาย ตามชนิดของพลาสติก ไม่ว่าจะเป็นประเภทที่แข็งแรงทนทาน ยืดหยุ่นสูง หรือทนต่อการกัดกร่อนได้ดี มักถูกนำไปขึ้นรูปเป็นบรรจุภัณฑ์รูปแบบต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็น ขวด ซอง ถ้วย หรือถัง จึงเหมาะที่จะนำไปประยุกต์ในหลากหลายอุตสาหกรรม

• กระดาษ

เป็นวัสดุที่ทำจากการนำเส้นใยของพืชมาสานกันจนอัดแน่น นิยมนำไปใช้ทำภาชนะรูปแบบต่าง ๆ เช่น ถาด กล่องพับ กล่องกระดาษ ถุงกระดาษ ซึ่งมีข้อดีคือน้ำหนักเบา สะดวกต่อการขนส่ง และยังใช้งานได้กับหลากหลายผลิตภัณฑ์

• โลหะ

เป็นวัสดุของบรรจุภัณฑ์ที่นิยมใช้ในอุตสาหกรรมอาหารแปรรูป เช่น กระป๋อง ปี๊บ ข้อดีคือความคงรูปได้ดี และปกป้องผลิตภัณฑ์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ ช่วยอำนวยความสะดวกในการเคลื่อนย้ายและขนส่งสินค้า

• แก้ว

เป็นวัสดุที่มักนำมาใช้ในการบรรจุเครื่องดื่มและอาหาร เช่น เบียร์ ไวน์ แยม ซึ่งมีข้อดีคือเป็นบรรจุภัณฑ์ที่ไม่ทำปฏิกิริยาต่ออาหาร ช่วยให้คงคุณภาพของสินค้าได้ดี ที่สำคัญยังทนความร้อนได้สูง สามารถใช้ร่วมกับเครื่องจักรบรรจุภัณฑ์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

แบ่งตามวิธีการบรรจุและการขนส่ง

• บรรจุภัณฑ์ขั้นที่หนึ่ง (Primary Packaging)

การบรรจุภัณฑ์ที่ห่อหุ้มตัวสินค้าโดยตรง เพื่อปกป้องจากความชื้น คงคุณภาพของผลิตภัณฑ์ไว้ ไม่ให้สูญเสียก่อนถึงเวลา ซึ่งมักจะเป็นในลักษณะของการบรรจุขวดแก้ว ขวดพลาสติก กระป๋อง ซองกระดาษ ซองพลาสติก หรือกล่อง เช่น เครื่องดื่ม ขนม หลอดยาสีฟัน และแชมพู

• การบรรจุภัณฑ์ขั้นที่สอง (Secondary Packaging)

การบรรจุภัณฑ์ที่ห่อหุ้มสินค้าเพื่อรองรับแรงกระแทก ป้องกันความเสียหายที่อาจเกิดต่อสินค้า หรือเป็นการรวมสินค้าในบรรจุภัณฑ์ขั้นที่หนึ่งให้อยู่ในบรรจุภัณฑ์เดียว ช่วยอำนวยความสะดวกในการขนย้าย การจัดเก็บสินค้า และการขนส่ง เพื่อการนำสินค้าไปขายปลีกย่อยได้ เช่น กล่องยาสีฟัน กล่องใส่ขวดเบียร์

• บรรจุภัณฑ์เพื่อการขนส่ง (Shipping Packaging)

การบรรจุภัณฑ์เพื่อการขนส่ง เป็นการห่อหุ้มบรรจุภัณฑ์ชั้นที่สองไว้อีกชั้นหนึ่ง ซึ่งนอกจากจะปกป้องไม่ให้สินค้าเกิดความเสียหายระหว่างขนส่งแล้ว ยังช่วยให้สามารถเคลื่อนย้ายสินค้าได้อย่างสะดวกอีกด้วย เช่น กล่องกระดาษลูกฟูก ลังไม้ ลังพลาสติก

ความสำคัญของการบรรจุภัณฑ์

เมื่อได้รู้แล้วว่าการบรรจุภัณฑ์ มีกี่ประเภท เราไปรู้ถึงความสำคัญของการบรรจุภัณฑ์ที่มีมากกว่าความสวยงามกัน

รักษาคุณภาพของสินค้า

หัวใจสำคัญของการบรรจุภัณฑ์ คือคงสภาพและคุณค่าของสินค้า จนกว่าจะถึงมือของผู้บริโภค โดยเป็นการปกป้องไม่ให้มีสิ่งปนเปื้อนไปในสินค้า หรือมีปัจจัยอย่างความร้อน ความชื้น แสงแดด มาทำปฏิกิริยากับสินค้า จนทำให้เสื่อมสภาพ เน่าเสีย หรือใช้การไม่ได้

เพิ่มความสะดวกในการขนส่ง

การบรรจุภัณฑ์ช่วยอำนวยความสะดวกในด้านการขนส่งเป็นอย่างมาก เพราะช่วยให้พนักงานสามารถเคลื่อนย้ายสินค้าจากคลัง ไปจัดวางยังรถขนส่งได้ง่าย อีกทั้งยังช่วยรองรับแรงกระแทก ปกป้องสินค้าไม่ให้เสียหายระหว่างการขนส่ง

ส่งเสริมทางด้านการขาย

ถึงแม้ว่าการบรรจุภัณฑ์จะไม่ได้มีจุดประสงค์แค่เพื่อรูปลักษณ์ของสินค้าเพียงอย่างเดียว แต่คงปฏิเสธไม่ได้ว่าบรรจุภัณฑ์ที่ได้รับการออกแบบมาอย่างสวยงาม สามารถดึงดูดใจให้ผู้บริโภคตัดสินใจซื้อสินค้าได้ง่ายขึ้น ซึ่งเป็นการช่วยส่งเสริมทางด้านการขายได้อย่างมีประสิทธิภาพ

 สร้างการจดจำให้แก่สินค้า

นอกจากบรรจุภัณฑ์ที่สวยงามจะช่วยดึงดูดให้ผู้บริโภคหันมาซื้อสินค้าแล้ว ยังช่วยสร้างการจดจำให้แก่ตัวสินค้าได้อีกด้วย ส่งผลให้ผู้ที่ต้องการซื้อสินค้าซ้ำ สามารถเลือกหยิบสินค้าจากชั้นวางจำหน่ายได้ง่ายขึ้นนั่นเอง

ให้ข้อมูลแก่ผู้บริโภค

อีกหนึ่งความสำคัญของการบรรจุภัณฑ์ คือผู้ประกอบการสามารถใส่ข้อมูลเกี่ยวกับผลิตภัณฑ์ลงไปยังบรรจุภัณฑ์ได้ ไม่ว่าจะเป็นคุณค่าทางโภชนาการ ส่วนประกอบ วันผลิต รวมไปถึงวันหมดอายุ ซึ่งล้วนแต่เป็นข้อมูลที่มีประโยชน์ต่อผู้บริโภค และจำเป็นต่อการตัดสินใจซื้อสินค้าอีกด้วย

เมื่อเข้าใจความสำคัญของการบรรจุภัณฑ์แล้ว สำหรับผู้ประกอบการที่ต้องการเพิ่มประสิทธิภาพการบรรจุสินค้าของตนเอง การเลือกเครื่องจักรบรรจุภัณที่มีคุณภาพมาใช้นับว่ามีความสำคัญเป็นอย่างมาก และที่ Asia Engineering Pac เราเป็นผู้ผลิตและนำเข้าเครื่องบรรจุขวด รวมถึงเครื่องบรรจุภัณฑ์ประเภทต่าง ๆ ที่มีความทันสมัยและปลอดภัย พร้อมด้วยทีมงานวิศวกรที่มีประสบการณ์มากกว่า 40 ปี สามารถออกแบบเครื่องจักรตามความต้องการลูกค้า และมีเครื่องให้ทดลองจริง เพื่อยกระดับกระบวนการผลิตและบรรจุภัณฑ์ให้ได้มาตรฐาน สร้างความมั่นใจให้แก่ผู้บริโภค สนใจสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ 02-806 4501

ข้อมูลอ้างอิง:

1. วัสดุและชนิดของบรรจุภัณฑ์ Packaging Type and Materials. สืบค้นเมื่อวันที่ 14 กุมภาพันธ์ 2567
   
2. ความรู้พื้นฐานบรรจุภัณฑ์. สืบค้นเมื่อวันที่ 14 กุมภาพันธ์ 2567
3. บทที่ 6 การบรรจุภัณฑ์ (Packaging). สืบค้นเมื่อวันที่ 14 กุมภาพันธ์ 2567